Pierwsze miesiące życia szczeniaka to okres, w którym jego odporność dopiero się rozwija. Szczepienia mają chronić przede wszystkim przed chorobami zakaźnymi, które u młodych psów mogą mieć ciężki przebieg. Kalendarz nie zawsze wygląda identycznie u każdego zwierzęcia, ponieważ lekarz weterynarii bierze pod uwagę wiek psa, wcześniejsze szczepienia, stan zdrowia oraz ryzyko zakażenia.
Dlaczego szczeniak potrzebuje kilku szczepień?
Po urodzeniu młode psy otrzymują część ochronnych przeciwciał wraz z siarą matki. Taka odporność nie jest jednak trwała i stopniowo zanika w pierwszych tygodniach życia. Problem polega na tym, że przeciwciała matczyne mogą jednocześnie osłabiać odpowiedź organizmu na szczepienie.
Właśnie dlatego nie stosuje się jednej dawki i nie zakłada, że szczeniak jest od razu całkowicie zabezpieczony. Szczepienia podstawowe wykonuje się w serii, zwykle w odstępach kilku tygodni. Pozwala to zwiększyć prawdopodobieństwo, że przynajmniej jedna z dawek zostanie podana w momencie, gdy poziom przeciwciał matczynych jest już wystarczająco niski, aby organizm psa mógł skutecznie odpowiedzieć na szczepionkę.
Harmonogram warto ustalić z lekarzem weterynarii. Szczególnie istotne jest to w przypadku szczeniaka o nieznanej historii, psa ze schroniska albo zwierzęcia, które wcześniej chorowało.
Jakie są pierwsze 3 szczepienia psa?
Potocznie mówi się o pierwszym, drugim i trzecim szczepieniu szczeniaka, ale w praktyce najczęściej nie chodzi o trzy zupełnie różne choroby. Są to kolejne dawki szczepionek podstawowych, które mogą chronić jednocześnie przed kilkoma zakażeniami.
Pierwszą dawkę podaje się zwykle w wieku około 6–8 tygodni, zależnie od zastosowanego preparatu i oceny lekarza. Może ona obejmować ochronę przede wszystkim przed nosówką i parwowirozą. W niektórych schematach wykorzystywane są szczepionki przeznaczone specjalnie dla bardzo młodych szczeniąt.
Drugie szczepienie wykonuje się zazwyczaj po kilku tygodniach. Ochrona jest wtedy rozszerzana lub wzmacniana, a szczepionka często obejmuje nosówkę, parwowirozę oraz adenowirusy psów. W zależności od preparatu i sytuacji epidemiologicznej mogą być uwzględnione również inne choroby.
Trzecia dawka przypada zwykle na kolejne tygodnie życia szczeniaka. W aktualnych schematach szczepień istotne jest, aby ostatnia dawka podstawowej serii przeciwko najważniejszym chorobom zakaźnym została podana w odpowiednim wieku, często w wieku co najmniej około 16 tygodni. Dokładny termin zawsze należy dopasować do stosowanej szczepionki i historii psa.
Pierwsze szczepienie psa – przed czym ma chronić?
Jednym z największych zagrożeń dla młodych psów jest parwowiroza. Chorobę wywołuje wirus wyjątkowo odporny w środowisku. U szczeniąt może powodować gwałtowne wymioty, silną biegunkę, odwodnienie i znaczne osłabienie. W ciężkich przypadkach stan zwierzęcia może pogarszać się bardzo szybko.
Drugą ważną chorobą jest nosówka. Jest to zakażenie wirusowe, które może wpływać między innymi na układ oddechowy, pokarmowy oraz nerwowy. Jej przebieg bywa ciężki, dlatego profilaktyka szczepienna odgrywa dużą rolę w ochronie młodych zwierząt.
Zakres pierwszej szczepionki może różnić się w zależności od wieku szczeniaka i używanego produktu. Nie warto więc porównywać jedynie nazw lub liczby liter wpisanych do książeczki zdrowia. Najważniejsze jest to, przeciwko jakim chorobom konkretny preparat zapewnia ochronę i kiedy powinna zostać podana kolejna dawka.
Drugie szczepienie wzmacnia rozwijającą się odporność
Kolejna wizyta szczepienna przypada zazwyczaj kilka tygodni po pierwszej. Nie jest to zbędne powtórzenie tego samego zabiegu. Organizm młodego psa nadal znajduje się w okresie przejściowym, a wpływ przeciwciał otrzymanych od matki może być różny u poszczególnych zwierząt.
W tym etapie często stosuje się szczepionkę wieloskładnikową. Oprócz parwowirozy i nosówki może zapewniać ochronę przed zakażeniami wywoływanymi przez adenowirusy psów. Szczegółowy zestaw składników zależy od preparatu wybranego przez lekarza weterynarii.
Właściciel powinien pilnować wyznaczonego terminu. Duże opóźnienia mogą sprawić, że schemat trzeba będzie zmodyfikować. Jeśli z jakiegoś powodu wizyta nie może odbyć się zgodnie z planem, najlepiej skontaktować się z lecznicą i ustalić dalsze postępowanie zamiast samodzielnie wyznaczać nowy termin.
Trzecie szczepienie jest szczególnie ważne
Jednym z częstych błędów jest uznanie, że po dwóch wizytach szczeniak na pewno ma już pełną ochronę. Tymczasem odporność matczyna może utrzymywać się u części zwierząt stosunkowo długo i zaburzać odpowiedź na wcześniejsze dawki.
Z tego powodu seria szczepień podstawowych jest kontynuowana do odpowiedniego wieku. Trzecia wizyta może przypadać mniej więcej na okres 14–16 tygodnia życia albo później, zależnie od wcześniejszego harmonogramu. U niektórych szczeniąt lekarz może zastosować jeszcze dodatkową dawkę.
Nie należy więc trzymać się sztywnego przekonania, że każdy pies potrzebuje dokładnie trzech zastrzyków w tych samych tygodniach życia. Najważniejsze jest prawidłowe zakończenie całego cyklu szczepień podstawowych.
Kiedy szczepi się psa przeciwko wściekliźnie?
Wścieklizna jest traktowana inaczej niż pozostałe choroby zakaźne, ponieważ szczepienie psów przeciwko niej jest w Polsce obowiązkowe. Pierwsze szczepienie należy wykonać w ciągu 30 dni od ukończenia przez psa trzeciego miesiąca życia.
Następnie szczepienie należy regularnie odnawiać zgodnie z obowiązującymi przepisami. W praktyce oznacza to, że właściciel powinien pilnować terminów zapisanych w książeczce zdrowia albo paszporcie zwierzęcia.
Szczepienie przeciwko wściekliźnie może być czasowo zbliżone do jednej z wizyt związanych ze szczepieniami szczenięcymi, ale o kolejności i odstępach powinien zdecydować lekarz weterynarii. Nie należy samodzielnie łączyć poszczególnych szczepień na podstawie przypadkowych kalendarzy.
Czy po pierwszym szczepieniu szczeniak może wychodzić na spacer?
To jedno z częstszych pytań nowych właścicieli. Po pierwszej dawce szczeniak nie ma jeszcze takiej ochrony jak po prawidłowo zakończonej serii szczepień. Szczególnie groźna jest parwowiroza, ponieważ wirus może długo przetrwać w środowisku i nie wymaga bezpośredniego kontaktu psa z chorym zwierzęciem.
Nie oznacza to jednak, że młody pies powinien przez kilka tygodni pozostawać całkowicie odizolowany od świata. Okres szczenięcy jest bardzo ważny dla socjalizacji. Rozsądne podejście polega na ograniczeniu ryzyka zakażenia przy jednoczesnym bezpiecznym zapoznawaniu psa z ludźmi, dźwiękami, otoczeniem i zdrowymi, odpowiednio zaszczepionymi zwierzętami.
Do czasu zakończenia podstawowego programu szczepień warto unikać miejsc intensywnie uczęszczanych przez nieznane psy, wybiegów, okolic lecznic weterynaryjnych czy powierzchni mocno zanieczyszczonych odchodami. Dokładny poziom ostrożności najlepiej omówić z weterynarzem, ponieważ zagrożenie chorobami może różnić się lokalnie.
Czy przed szczepieniem trzeba odrobaczyć psa?
Wielu właścicieli słyszy, że szczeniaka bezwzględnie trzeba odrobaczyć kilka dni przed każdą szczepionką. W rzeczywistości postępowanie powinno być dopasowane do sytuacji konkretnego zwierzęcia. Szczenięta są szczególnie narażone na pasożyty wewnętrzne, dlatego profilaktyka przeciwpasożytnicza jest bardzo istotna, ale jej harmonogram powinien ustalić lekarz weterynarii.
Przed podaniem szczepionki pies powinien zostać zbadany. Lekarz ocenia jego ogólny stan, temperaturę, błony śluzowe oraz ewentualne objawy chorobowe. Jeżeli zwierzę ma gorączkę, silną biegunkę, wymiotuje lub znajduje się w złym stanie, szczepienie może zostać przełożone.
Nie warto również samodzielnie podawać preparatów przeciwpasożytniczych wyłącznie dlatego, że zbliża się termin szczepienia. Dawka i rodzaj preparatu powinny odpowiadać masie ciała, wiekowi oraz rzeczywistemu ryzyku występowania pasożytów.
Jak pies może zachowywać się po szczepieniu?
Po podaniu szczepionki przez krótki czas może wystąpić ospałość, mniejsza aktywność, niewielka bolesność w miejscu wkłucia lub przejściowo słabszy apetyt. Łagodne objawy zwykle ustępują samoistnie.
Właściciel powinien jednak obserwować zwierzę szczególnie w pierwszych godzinach po szczepieniu. Silny obrzęk pyska, trudności z oddychaniem, gwałtowne osłabienie, intensywne wymioty albo zapaść wymagają pilnego kontaktu z lekarzem weterynarii.
Warto również poinformować lekarza o wcześniejszych reakcjach poszczepiennych. Taka informacja może mieć znaczenie przy planowaniu kolejnej wizyty i wyborze dalszego postępowania.
Co zabrać na pierwszą wizytę u weterynarza?
Jeżeli pies pochodzi z hodowli, schroniska lub fundacji, warto zabrać wszystkie otrzymane dokumenty. W książeczce zdrowia mogą znajdować się informacje o szczepieniach, odrobaczaniu, numerze mikroczipa oraz zastosowanych preparatach.
Lekarz powinien wiedzieć, kiedy wykonano poprzednie szczepienie i jaki produkt zastosowano. Jeżeli takich informacji brakuje albo dokumentacja jest niepewna, może zaproponować indywidualny program dalszej profilaktyki.
Dobrze jest również przed wizytą zważyć psa lub pozwolić zrobić to w lecznicy. Masa ciała ma znaczenie między innymi przy doborze wielu preparatów przeciwpasożytniczych i pozwala jednocześnie kontrolować prawidłowy rozwój szczeniaka.
Co po zakończeniu pierwszej serii szczepień?
Ochrona psa nie kończy się wraz z ostatnim szczepieniem szczenięcym. W kolejnych miesiącach i latach konieczne są szczepienia przypominające, których terminy zależą od rodzaju choroby, użytego preparatu, obowiązujących przepisów oraz indywidualnego ryzyka.
Lekarz może też zaproponować dodatkowe szczepienia zależne od trybu życia zwierzęcia. Innych zagrożeń można spodziewać się u psa mieszkającego głównie w domu, a innych u zwierzęcia często podróżującego, uczestniczącego w wystawach, przebywającego w hotelach dla psów czy regularnie mającego kontakt z dużą liczbą innych zwierząt.
Najważniejsze jest więc nie zapamiętanie schematu trzech przypadkowych zastrzyków, lecz prowadzenie książeczki zdrowia i realizowanie programu ustalonego dla konkretnego psa. W przypadku szczeniaka dobrze zaplanowane szczepienia pozwalają przejść przez najbardziej podatny na zakażenia okres życia z możliwie wysokim poziomem ochrony.
Źródło: www.zooarena.pl
