Spotkanie z dzikiem może zdarzyć się nie tylko w lesie, ale również na obrzeżach miast, w parkach, na działkach czy w pobliżu osiedli. Zwierzęta te najczęściej unikają kontaktu z człowiekiem, jednak mogą reagować gwałtownie, jeśli poczują się zagrożone lub zostaną zaskoczone z niewielkiej odległości. W takiej sytuacji najważniejsze jest zachowanie dystansu i niedopuszczenie do eskalacji spotkania.
Co zrobić, gdy zobaczysz dzika?
Najbezpieczniej zatrzymać się i ocenić odległość od zwierzęcia. Jeśli dzik jeszcze cię nie zauważył, nie trzeba zwracać na siebie jego uwagi. Można spokojnie wycofać się tą samą drogą albo ominąć miejsce szerokim łukiem, pozostawiając zwierzęciu możliwość odejścia.
Jeżeli dzik patrzy w twoją stronę, nadal nie należy wykonywać gwałtownych ruchów. Powoli zwiększaj dystans, najlepiej cofając się lub odchodząc na bok. Nie próbuj podejść bliżej w celu zrobienia zdjęcia ani sprawdzania, jak zwierzę zareaguje. Kilkadziesiąt dodatkowych metrów odległości jest znacznie bezpieczniejsze niż próba przejścia tuż obok niego.
Trzeba również pamiętać, aby nie blokować dzikowi drogi ucieczki. Zwierzę, które ma przed sobą człowieka, a za sobą ogrodzenie, ścianę budynku lub inną przeszkodę, może poczuć się osaczone. W takiej sytuacji ryzyko gwałtownej reakcji jest większe.
Czy przed dzikiem należy uciekać?
Nagłe rzucenie się do biegu nie jest dobrym pomysłem. Dzik potrafi poruszać się bardzo szybko i na krótkim dystansie człowiek nie ma dużych szans na skuteczne oddalenie się w otwartym terenie. Gwałtowna ucieczka może również zwiększyć napięcie i doprowadzić do bardziej chaotycznego zachowania zwierzęcia.
Znacznie bezpieczniejszym rozwiązaniem jest spokojne oddalanie się bez wykonywania nagłych gestów. Jeśli pomiędzy tobą a dzikiem znajduje się większa odległość, po prostu zmień kierunek spaceru. Nie ma potrzeby sprawdzania, czy zwierzę nadal stoi w tym samym miejscu.
Inaczej wygląda sytuacja, gdy dzik rzeczywiście zaczyna szybko się zbliżać. Wtedy należy wykorzystać dostępne przeszkody terenowe. Duże drzewo, solidne ogrodzenie, samochód czy inny trwały obiekt może stworzyć barierę pomiędzy człowiekiem a zwierzęciem. Najważniejsze jest uniknięcie bezpośredniego kontaktu.
Dlaczego nie wolno podchodzić do młodych dzików?
Małe dziki mogą wyglądać niegroźnie, szczególnie gdy spokojnie przemieszczają się przy ścieżce lub na skraju lasu. Ich obecność powinna jednak skłonić do natychmiastowego zwiększenia dystansu. W pobliżu najczęściej znajduje się locha, nawet jeśli w pierwszej chwili nie jest widoczna.
Samica może zareagować agresywnie, gdy uzna, że jej młode są zagrożone. Nie należy więc dotykać warchlaków, podchodzić do nich ani próbować ich fotografować z niewielkiej odległości. Nie powinno się również stawać pomiędzy młodymi a dorosłym zwierzęciem.
Jeżeli zauważysz kilka pasiastych warchlaków przy ścieżce, najlepiej spokojnie zawrócić. Próba szybkiego przejścia pomiędzy nimi może doprowadzić do sytuacji, w której człowiek znajdzie się zbyt blisko całej grupy.
Co zrobić, gdy podczas spaceru masz ze sobą psa?
Pies może znacznie zmienić przebieg spotkania. Nawet dzik, który nie interesuje się człowiekiem, może zareagować na szczekającego lub biegnącego w jego stronę psa. Szczególnie niebezpieczna jest sytuacja, gdy zwierzę domowe zacznie ścigać dzika, a następnie przestraszone wróci do właściciela.
W miejscach, gdzie mogą występować dziki, psa najlepiej prowadzić na smyczy. Po zauważeniu dzika należy skrócić smycz, zachować kontrolę nad zwierzęciem i spokojnie się oddalić. Nie należy pozwalać psu podbiegać w kierunku dzika, nawet jeśli wydaje się on spokojny.
Problem może być większy w przypadku kilku dzików lub lochy z młodymi. Szczekający pies może zostać odebrany jako zagrożenie dla potomstwa, dlatego w takiej sytuacji szczególnie ważne jest szybkie, ale spokojne zwiększenie odległości.
Jak rozpoznać, że dzik czuje się zagrożony?
Nie da się na podstawie jednego zachowania ze stuprocentową pewnością przewidzieć reakcji dzikiego zwierzęcia. Warto jednak zwracać uwagę na zmianę jego zachowania. Jeśli dzik przestaje żerować, intensywnie obserwuje człowieka, wykonuje nagłe ruchy albo zaczyna poruszać się w jego kierunku, należy zwiększyć dystans.
Nie powinno się testować cierpliwości zwierzęcia. Nawet jeśli dzik przez chwilę stoi nieruchomo, nie oznacza to, że można bezpiecznie podejść bliżej. Zachowanie może zmienić się bardzo szybko, zwłaszcza gdy człowiek znajduje się blisko młodych albo ogranicza możliwość ucieczki.
Warto również ograniczyć hałas i chaotyczne gesty. Krzyk, rzucanie przedmiotami lub próba przepędzenia dzika może przynieść odwrotny skutek. Zwierzęciu najlepiej pozostawić przestrzeń do samodzielnego odejścia.
Czy można odstraszyć dzika?
Jeśli zwierzę znajduje się daleko i istnieje możliwość spokojnego wycofania się, nie ma potrzeby podejmowania prób jego odstraszania. Głównym celem powinno być zakończenie spotkania bez konfrontacji.
W niektórych sytuacjach dzik może wejść na posesję lub przebywać w miejscu, z którego trudno mu się wydostać. Nie warto wtedy samodzielnie podchodzić i przepędzać go kijem, miotłą czy innym przedmiotem. Bezpieczniej zachować odległość, uniemożliwić dzieciom i zwierzętom domowym zbliżanie się do miejsca oraz w razie potrzeby skontaktować się z odpowiednimi służbami.
Rzucanie kamieniami czy innymi przedmiotami może doprowadzić do gwałtownej reakcji. Dzik zaatakowany lub osaczony może próbować bronić się zamiast uciekać.
Co zrobić, jeśli dzik zacznie biec w twoją stronę?
Pierwszą reakcją powinno być szukanie bezpiecznej osłony. Jeżeli w pobliżu znajduje się solidne drzewo, samochód, mur lub ogrodzenie, warto wykorzystać je jako przeszkodę. Chodzi o to, aby utrudnić zwierzęciu bezpośrednie dotarcie do człowieka.
Nie należy próbować zatrzymywać dzika rękami ani kopać go w momencie, gdy istnieje możliwość uniknięcia kontaktu. Dorosłe zwierzę jest ciężkie i silne, a jego kły mogą spowodować poważne obrażenia. Bezpieczniejsza jest ucieczka za przeszkodę niż próba fizycznego odstraszania.
Jeżeli dojdzie do kontaktu i człowiek zostanie ranny, należy wezwać pomoc medyczną. Rany spowodowane przez dzikie zwierzę mogą być głębokie i wymagają profesjonalnego oczyszczenia oraz oceny przez personel medyczny.
Dlaczego dziki coraz częściej pojawiają się w pobliżu domów?
Zwierzęta mogą znajdować w miastach i na ich obrzeżach łatwo dostępne źródła pożywienia. Przyciągają je między innymi niezabezpieczone odpady, resztki jedzenia, kompostowniki, rozsypana karma dla zwierząt oraz pozostawione owoce.
Dzik, który regularnie znajduje pożywienie w pobliżu zabudowań, może stopniowo przyzwyczajać się do obecności ludzi. Nie oznacza to, że staje się zwierzęciem oswojonym. Nadal może reagować w sposób trudny do przewidzenia, szczególnie gdy ktoś próbuje podejść zbyt blisko.
Z tego powodu nie należy celowo dokarmiać dzików. Pozostawianie jedzenia może zachęcać je do ponownych wizyt i zwiększać prawdopodobieństwo spotkań z mieszkańcami, dziećmi czy psami.
Jak zachować się na spacerze po zmroku?
W lesie, na polnych drogach i na obrzeżach miejscowości warto zachować większą ostrożność rano, wieczorem oraz nocą. Dziki są aktywne przede wszystkim po zmroku, choć mogą być spotykane również w ciągu dnia.
Latarka pozwala wcześniej zauważyć zwierzę i uniknąć przypadkowego podejścia na kilka metrów. Szczególną ostrożność trzeba zachować w gęstych zaroślach, wysokiej trawie oraz miejscach ograniczających widoczność. Dzik zaskoczony z niewielkiej odległości ma mniej czasu na spokojne odejście.
Jeżeli spacer odbywa się z psem, kontrolowanie go na smyczy dodatkowo ogranicza ryzyko niespodziewanej konfrontacji. Wcześniejsze zauważenie zwierzęcia daje możliwość spokojnej zmiany trasy.
Czego zdecydowanie nie robić podczas spotkania z dzikiem?
Największym błędem jest świadome skracanie dystansu. Dotyczy to zarówno prób fotografowania, karmienia, przepędzania zwierzęcia, jak i podchodzenia do młodych. Dzika należy traktować jak dzikie zwierzę, nawet jeśli przebywa na osiedlu i wydaje się przyzwyczajony do ludzi.
Nie warto również krzyczeć, wykonywać gwałtownych ruchów ani blokować mu drogi odejścia. Znacznie bezpieczniejsze jest spokojne zwiększenie odległości i pozwolenie zwierzęciu na opuszczenie miejsca.
W większości przypadków spotkanie kończy się bez żadnego zdarzenia, jeśli człowiek zachowa dystans. Warto więc zapamiętać prostą zasadę: nie podchodzić, nie prowokować i nie próbować sprawdzać reakcji dzika. Spokojne wycofanie się jest zazwyczaj najlepszym sposobem na bezpieczne zakończenie takiego spotkania.
Źródło: www.zooarena.pl
