Pierwsze tygodnie ze szczeniakiem często są pełne entuzjazmu, ale dość szybko pojawiają się pogryzione meble, kałuże na podłodze, pobudki w nocy i ciągłe pilnowanie psa. Trudniejszy etap nie zawsze przypada jednak na sam początek. U wielu psów największe wyzwanie pojawia się dopiero kilka miesięcy później, gdy szczeniak staje się bardziej samodzielny, energiczny i zaczyna sprawdzać granice.
Jaki jest najgorszy okres u szczeniaka?
Za jeden z najbardziej wymagających momentów często uznaje się okres od około 4. do 8. miesiąca życia, choć wiele zależy od rasy, temperamentu i tempa dojrzewania psa. W tym czasie szczeniak ma już sporo energii, jest odważniejszy niż na początku i coraz chętniej eksploruje otoczenie. Jednocześnie nadal nie potrafi dobrze kontrolować emocji i łatwo się pobudza.
Dla części opiekunów trudniejsze są pierwsze tygodnie po przyjeździe psa do domu, czyli mniej więcej 8.-12. tydzień życia. Wtedy pojawiają się problemy z nauką czystości, nocnym spaniem, gryzieniem rąk i przyzwyczajaniem do samotności. Z kolei inni wskazują na okres psiego dojrzewania, kiedy wcześniej spokojny i posłuszny pies zaczyna zachowywać się tak, jakby nagle zapomniał większość tego, czego się nauczył.
Nie ma więc jednego wieku, który będzie najtrudniejszy dla każdego psa. Największe problemy zależą również od tego, czego oczekuje opiekun i jak wygląda codzienny tryb życia zwierzęcia.
Dlaczego szczeniak w wieku kilku miesięcy robi się trudniejszy?
Mały pies bardzo szybko się rozwija. Z każdym tygodniem poprawia się jego koordynacja, rośnie siła i wytrzymałość, a świat staje się coraz ciekawszy. Szczeniak, który początkowo trzymał się blisko człowieka, może nagle zacząć biegać dalej, interesować się zapachami, innymi psami i wszystkim, co znajdzie na ziemi.
W tym samym czasie samokontrola nadal jest słabo rozwinięta. Młody pies może wiedzieć, że nie powinien skakać na ludzi albo gryźć smyczy, ale w chwili silnych emocji nie zawsze będzie w stanie zastosować poznaną zasadę.
To normalny element rozwoju. Nie oznacza, że szkolenie przestało działać albo pies jest złośliwy. Zachowanie może chwilowo stać się mniej przewidywalne, ponieważ zwierzę dojrzewa i intensywnie reaguje na nowe bodźce.
Kiedy zaczyna się psi okres dojrzewania?
U wielu psów pierwsze oznaki dojrzewania pojawiają się między 6. a 9. miesiącem życia. Małe rasy mogą wejść w ten etap wcześniej, natomiast duże i olbrzymie dojrzewają zwykle wolniej.
Młody pies może wtedy stać się bardziej niezależny. Przywołanie, które jeszcze niedawno działało bardzo dobrze, nagle przestaje być tak pewne. Spacer zaczyna być ciekawszy od opiekuna, a inne psy mogą wywoływać ogromne emocje.
U samców może pojawić się większe zainteresowanie zapachami pozostawianymi przez inne psy, znaczenie moczem czy silniejsze reakcje na suki. U suk w tym okresie może wystąpić pierwsza cieczka, choć jej termin jest bardzo indywidualny.
Dojrzewanie nie kończy się po kilku dniach. W zależności od psa zmiany w zachowaniu mogą być widoczne przez wiele miesięcy.
Czy szczeniak naprawdę zapomina komend?
Częstym doświadczeniem opiekunów jest wrażenie, że młody pies nagle przestał rozumieć znane polecenia. Najczęściej nie chodzi o rzeczywiste zapomnienie. Problemem jest raczej wzrost zainteresowania otoczeniem i słabsza kontrola emocji.
Komenda wykonana bez problemu w spokojnym salonie może być bardzo trudna na łące pełnej zapachów albo przy grupie innych psów. Dla zwierzęcia są to zupełnie inne warunki.
Warto wtedy uprościć ćwiczenia i ponownie zwiększać poziom trudności stopniowo. Lepiej wykonać kilka krótkich, udanych powtórzeń niż przez kilkanaście minut bezskutecznie powtarzać polecenie.
Dlaczego szczeniak wszystko gryzie?
Gryzienie jest naturalnym zachowaniem młodego psa. Szczenię poznaje świat między innymi pyskiem, a dodatkowo w pierwszych miesiącach życia wymienia zęby mleczne na stałe. Może wtedy odczuwać zwiększoną potrzebę żucia.
Największe nasilenie gryzienia często przypada na okres wymiany zębów, czyli mniej więcej między 3. a 7. miesiącem życia. W tym czasie szczególnie atrakcyjne mogą stać się nogi krzeseł, przewody, buty, dywany czy ręce opiekuna.
Pomaga zapewnienie bezpiecznych gryzaków i zabawek dopasowanych do wielkości psa. Cenne przedmioty warto na pewien czas schować, a przewody odpowiednio zabezpieczyć. Karanie psa za naturalną potrzebę żucia zwykle jest mniej skuteczne niż przekierowanie jej na odpowiedni przedmiot.
Kiedy szczeniak przestaje gryźć ręce?
U wielu psów problem stopniowo zmniejsza się po zakończeniu wymiany zębów, ale nie zawsze znika automatycznie. Gryzienie dłoni może wynikać również z zabawy, nadmiernego pobudzenia albo zmęczenia.
Szczeniak, który nagle zaczyna wieczorem mocniej podgryzać ręce i ubrania, może wcale nie potrzebować kolejnej intensywnej zabawy. Czasami jest po prostu przemęczony i ma trudność z samodzielnym wyciszeniem.
Warto spokojnie przerwać kontakt, zaproponować odpowiedni gryzak i zapewnić psu możliwość odpoczynku. Konsekwentne reagowanie wszystkich domowników pomaga szybciej nauczyć zwierzę, że ludzkie ręce nie służą do gryzienia.
Czy szczeniak potrzebuje bardzo dużo ruchu?
Młody pies potrzebuje aktywności, ale więcej nie zawsze oznacza lepiej. Wielogodzinne spacery i ciągłe rzucanie piłki mogą prowadzić do przemęczenia oraz jeszcze większego pobudzenia.
Szczeniak powinien mieć możliwość poznawania otoczenia, węszenia, spokojnego spacerowania i krótkich zabaw. Intensywność ruchu trzeba dopasować do wieku, budowy ciała i zdrowia.
Szczególną ostrożność warto zachować u ras dużych i olbrzymich, których układ ruchu nadal się rozwija. Forsowne bieganie po twardej nawierzchni czy wielokrotne skakanie z wysokości nie są dobrym sposobem na zmęczenie młodego psa.
Ile powinien spać szczeniak?
Szczenięta potrzebują znacznie więcej snu niż dorosłe psy. W pierwszych miesiącach mogą przesypiać nawet kilkanaście do około 18-20 godzin na dobę, zależnie od wieku i konkretnego zwierzęcia.
Brak odpoczynku często objawia się zachowaniem, które opiekun interpretuje jako nadmiar energii. Pies zaczyna biegać po mieszkaniu, skakać, gryźć ręce i nie potrafi się uspokoić.
Pomocne jest zapewnienie spokojnego miejsca, w którym nikt nie zaczepia śpiącego zwierzęcia. Dzieci również powinny wiedzieć, że odpoczywającego psa nie należy budzić tylko po to, aby się z nim bawić.
Czy szczeniak może przechodzić okres lękowy?
W rozwoju psa mogą występować etapy zwiększonej wrażliwości na bodźce. Zwierzę, które wcześniej nie zwracało uwagi na jakiś przedmiot, może nagle przestraszyć się worka na śmieci, człowieka w kapturze albo głośnego pojazdu.
Nie warto wtedy zmuszać psa do kontaktu z tym, czego się boi. Lepiej zachować dystans pozwalający mu obserwować sytuację bez paniki i stopniowo budować pozytywne skojarzenia.
Silne straszenie, karcenie za lęk lub ciągnięcie psa w stronę bodźca może pogłębić problem. Jeśli reakcje są bardzo gwałtowne albo utrzymują się przez dłuższy czas, pomocna może być konsultacja z dobrym behawiorystą lub lekarzem weterynarii zajmującym się zachowaniem.
Jak przetrwać najtrudniejszy okres szczeniaka?
Najwięcej daje przewidywalna rutyna. Stałe pory spacerów, posiłków, odpoczynku i krótkich ćwiczeń pomagają młodemu psu odnaleźć się w codziennym życiu.
Trening nie powinien trwać długo. Kilka minut ćwiczeń powtarzanych w różnych momentach dnia jest dla szczeniaka zwykle łatwiejsze niż jedna długa sesja wymagająca utrzymywania koncentracji.
Duże znaczenie ma również zarządzanie otoczeniem. Jeśli pies stale kradnie buty, można je schować. Gdy gryzie przewody, należy ograniczyć do nich dostęp. Jeśli na spacerze przywołanie nie jest jeszcze pewne, długa linka treningowa pozwoli zapewnić mu swobodę bez ryzyka ucieczki.
Jakich błędów nie popełniać podczas wychowania szczeniaka?
Jednym z częstszych błędów jest oczekiwanie od młodego psa zachowania dorosłego, dobrze wyszkolonego zwierzęcia. Szczeniak dopiero uczy się funkcjonowania w ludzkim świecie, a jego możliwości koncentracji i kontroli emocji są ograniczone.
Nie warto również zmieniać zasad w zależności od nastroju. Jeśli pies raz może wskakiwać na kanapę, a następnego dnia jest za to karcony, trudno będzie mu zrozumieć oczekiwania domowników.
Problematyczne jest też karanie po fakcie. Jeśli opiekun znajduje kałużę zrobioną kilkanaście minut wcześniej, pies nie połączy późniejszej reprymendy ze swoim zachowaniem w taki sposób, jak oczekuje człowiek. Nauka czystości opiera się przede wszystkim na częstym wychodzeniu oraz nagradzaniu za załatwienie potrzeb w odpowiednim miejscu.
Kiedy szczeniak zaczyna się uspokajać?
Pierwszą wyraźną poprawę wielu opiekunów zauważa po ukończeniu przez psa około roku, ale jest to bardzo indywidualne. Małe rasy często dojrzewają szybciej, natomiast duże psy mogą zachowywać młodzieńczą energię znacznie dłużej.
Pomiędzy 12. a 24. miesiącem życia zachowanie zwykle stopniowo staje się bardziej stabilne. Pies łatwiej odpoczywa, lepiej kontroluje emocje i zaczyna korzystać z tego, czego nauczył się podczas wcześniejszych miesięcy.
Nie oznacza to, że dokładnie w dniu pierwszych urodzin wszystkie trudności znikną. Dojrzewanie przebiega stopniowo, a temperament również pozostaje ważny. Energiczny pies może pozostać bardzo aktywny przez całe życie, nawet jeśli przestanie zachowywać się jak szczenię.
Kiedy szczeniak już nie jest szczeniakiem?
Nie istnieje jedna granica wieku odpowiednia dla wszystkich ras. Małe psy mogą osiągać dojrzałość mniej więcej w wieku 10-12 miesięcy, średnie często około 12-15 miesięcy, a duże i olbrzymie mogą dojrzewać nawet przez 18-24 miesiące.
Dojrzałość fizyczna nie zawsze pokrywa się z dojrzałością zachowania. Pies może wyglądać już jak dorosły, a nadal mieć problemy z samokontrolą typowe dla młodego zwierzęcia.
W żywieniu również bierze się pod uwagę tempo wzrostu konkretnej rasy. Moment przejścia z karmy dla szczeniąt na pokarm dla dorosłych psów powinien być dopasowany do przewidywanej wielkości i zaleceń producenta karmy, a w razie wątpliwości można omówić go z lekarzem weterynarii.
Kiedy trudne zachowanie nie jest już tylko etapem rozwoju?
Nie wszystko należy tłumaczyć dorastaniem. Nagła agresja, silny lęk, brak apetytu, apatia, uporczywe wokalizowanie, problemy z poruszaniem się albo gwałtowna zmiana zachowania mogą mieć przyczynę zdrowotną.
Niepokój powinno wzbudzić również zachowanie, które systematycznie się nasila mimo właściwego prowadzenia psa. Silna obrona zasobów, poważne problemy związane z pozostawaniem samemu czy częste zachowania agresywne warto skonsultować ze specjalistą możliwie wcześnie.
Najtrudniejszy etap wychowania szczeniaka zwykle mija, ale to właśnie w pierwszym roku powstaje wiele nawyków wpływających na późniejsze życie psa. Spokojna konsekwencja, odpowiednia ilość snu, stopniowe uczenie zasad oraz dobrze dopasowana aktywność dają znacznie lepsze efekty niż próba zmęczenia młodego psa za wszelką cenę.
Źródło: www.zooarena.pl
